Mahmure

Sağlık

Genel Sağlık

Erken tanı hayat kurtarır

Erken tanı hayat kurtarır

Anne karnındaki fetusun daha erken gebelik haftalarında daha ayrıntılı incelenebilmesiyle günümüzde bir çok genetik hastalıklar, yapısal bozukluklar, büyüme gelişme bozuklukları, erken gebelik haftalarında taranabiliyor.

Prof. Dr. Zehra Neşe KAVAK

Taramada riskli çıkan gebeliklere ise kesin tanıyı koyduracak girişimsel testler (koryon villus örneklemesi, amniyosentez) yapılıyor.

Gebelikte yapılan en erken tarama testi hangisidir?

Gebelikte yapılan en erken tarama testi 11-14'üncü gebelik haftalarında (ilk üç ayda) yapılan test. Bu testte, fetusun ense kalınlığı, baş-popo mesafesi ultrasonografik olarak ölçülüyor. Anne kanından bakılan biyokimyasal veriler de (B-HCG ve APP-A) bakılıyor) lisanslı bir bilgisayar programına giriliyor. Anne yaşı da hesaplamaya katılarak fetusun kromozom anomali riski hesaplanıyor. Bu teste '1'inci trimester tarama testi' deniyor.

Erken dönemde yakalanmasının avantajı nedir?

Anomali saptanması halinde, kesin tanı için genetik test yapılıyor. Bunun sonucu 2 haftada çıkıyor. Böylece gebelik daha erken dönemde, kürtajla sonlandırılabiliyor. Daha geç gebelik sonlarıldığında doğuma benzer bir ameliyat yapılıyor. Bu travmatik oluyor.

Bu testin güvenilirlik oranı nedir?

Testin güvenilirliği yüzde 90. Önümüzdeki yıllarda, fetusun burun kemiğinin uzunluğu da bu bilgisayar programına eklenerek güvenilirliğin yüzde 97'lere çıkması bekleniyor.

Erken testle hangi kromozom anomalileri saptanabilir?

Toplumda sık görülen özellikle 35 yaşın üstünde sıklığı artan mongolizm (Down Sendromu -trizomi 21) ve diğer trizomilerin (trizomi 13, 18), fetal kalp ve damar hastalıkları anomalilerle giden genetik ve yapısal hastalıkların, kan ve lenf dolaşımı bozukluğu ile seyreden genetik ve yapısal hastalıkların taramasında kullanılır.

İlk üç ayda bu tarama testini kaçıran anneler için başka bir alternatif var mıdır?

16-18'inci gebelik haftalarında yapılan üçlü test, birinci üç ayda yapılan diğer testin aynısı olmasa da yine genetik hastalıkların taraması ve nöral tüp defektlerinin taramasında kullanılabilecek bir yöntem. Bu da yüzde 65 güvenilirliğe sahip.

Riskli çıkan gebelere ne yapılmalıdır?

İlk üç ayda veya 16-18'inci gebelik haftalarında yapılan tarama testlerinde riskli çıkan gebelere esas tanı konmalı. Kesin tanı 11-14'üncü gebelik haftalarında CVS denilen koryon villus örneklemesi veya 16'ıncı gebelik haftasından sonra amniyosentez yöntemiyle konur. Bu yöntemlerle alınan fetal hücreler, genetik laboratuvarlarda kültüre edilerek tanı konur. İki yöntem de anne ve babanın rızası olmadan yapılamaz. Ayrıca yüzde 1 düşük riski var.

Detaylı ultrasonografi (ikinci düzey) ne demek?

18-22'inci gebelik haftaları arasında, uzmanlarla yapılan fetusun organ ve sistemlerinin detaylı olarak incelendiği ultrasonografidir. Normal bulgulara sahip ikinci düzey ultrasonografi, fetal anomalilerin yüzde 70'ini eler. Aynı seansta uterusu (rahmi) besleyen damarlar ve fetal göbek kordonu kan akımına bakılarak ileri dönemlerdeki büyüme- gelişme geriliği hakkında fikir sahibi olunuyor.

Mesude Erşan/ Kelebek
876
dahafazlası
YORUMLAR
Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.