Mahmure

Magazin

Magazin Gündemi

Kalbin tarihi

Kalbin tarihi

Kalp hastalıkları 20. yüzyılın baş ölüm nedeni, Türkiye, genç nüfusuna karşın, kalpten ölümlerde kadınlarda 1., erkeklerde ilk 5'te.

1900'lü yıllardan önce çok az kişi kalp hastalığından ölürdü. Fakat 20. yüzyılın başlangıcından bu yana kalp hastalığı dünyanın birçok ülkesinde baş ölüm nedeni halini aldı. Teknoloji çağı hayatla birlikte insanların kalp hastası olmalarını da kolaylaştırdı. Endüstri devriminden önce insanların çoğu geçimlerini fiziksel güç harcamayı gerektiren işlerde çalışarak sağlarlardı. Yürüyüş ana ulaşım yöntemiydi. Çamaşır elde yıkanır ve sıkılırdı. Merdivenler çıkılır, halılar dövülür, tereyağ yayıkta yapılırdı.

Her şeyin otomatikleşmesiyle birlikte hayat eskisi kadar yorucu olmamaya başladı. Önceden fiziksel efor sarf edilerek yapılan işleri makinalar yapar oldular. Arabalar, çamaşır makinaları, asansörler ve elektrik süpürgeleri hayatımıza girip çabucak sıradanlaştı. Modern hayatın bu kolaylıkları fiziksel aktiviteyi gereksizleştirdi.

Yaşam tarzındaki değişiklik beslenme alışkanlıklarındaki değişiklikleri de beraberinde getirdi. Sütü, peyniri homojenize eden, dondurma yapan makineler geliştirildi. Kızarmış yiyecekler, patates cipsi, hamburger, fast-food günlük diyetimizi oluşturmaya başladı.
Uyuşuk bir yaşam tarzıyla yüksek kalorili bir diyetin bileşimi tıkanan damarlara, kalp krizlerine ve felçlere de davetiye çıkardı. Kalp hastalığı 20. yüzyıla damgasını vurdu. Kalp hastalığı 1940'la 1967 arasında o kadar büyük bir hızla arttı ki Dünya Sağlık Örgütü (WHO) bunu dünyanın en ciddi salgını ilan etti.
Tıp bilimi bunun üzerine hastalığı araştırmaya, sebeplerine ve tedavilerine kafa yormaya başladı. 1948'de Framingham, Massachusetts'te 30 yıl sürecek bir araştırma başlatıldı. 1978'de sona eren bu araştırmada kalp hastalıklarının oluşumu ve sebepleriyle ilgili çok önemli bulgular elde edildi.

Günümüzde kalp hastalığının sebepleri biliniyor, bir noktaya kadar tedavisi de. Hastalığın sürekli artan arzını karşılayabilmek adına kardioloji bilimi çağımızda çok önemli bir ilerleme kaydetti. Ne yazık ki tıptaki bütün ilerlemelere rağmen, kalp hastalığı modern toplumların en amansız azraili olmaya devam ediyor.

Her yıl 130 bin kişi
Peki Türkiye'de durum ne? Türkiye'de kalp hastalıkları yüzde 21.9 ile en çok 60-69 yaş grubunda görülüyor. Yaklaşık 1.6 milyon koroner kalp hastasının bulunduğu ülkemizde her yıl 130 bin kişi kalp hastalığından ölüyor. Koroner kalp hastalığı için her iki cinste de hipertansiyon, yüksek kolesterol, sigara içimi, hareketsizlik, şişmanlık ve şeker hastalığı, hastalığa neden olan başlıca etkenler. Avrupa ülkeleri ile karşılaştırıldığında koroner kalp hastalığına bağlı ölümler Türkiye'de çok yüksek oranda. Kadınlarda birinciyiz, erkeklerde ise ilk 5'e giriyoruz. Genç bir nüfusa sahip olmamıza rağmen kalp hastalıklarının yaşlı nüfus yoğunluklu ülkelerden daha fazla olması gelecek kuşaklar için kaygı verici bir durum. İstatistikler önümüzdeki 10 yıl içinde kardiyovasküler kökenli ölümlerin iki katına çıkacağına işaret ediyor.

Kardiolojinin mihenk taşları
  • 1628 William Harvey adlı bir İngiliz doktor ilk kez kan dolaşımını tanımladı.

  • 1706 Fransız anatomi profesörü Raymond de Vieussens ilk kez kalp kapakçıklarının ve damarlarının yapısını tanımladı.

  • 1733 İngiliz din ve bilim adamı Stephen Hales ilk kez kan basıncını ölçtü.

  • 1816 Fransız doktor Rene Laennec stetoskopu icat etti.

  • 1903 Hollandalı fizyolog Willem Einthoven elektrokardiyografı geliştirdi.

  • 1912 Amerikalı doktor James B. Herrick ilk kez kalp hastalığına damarların sertleşmesinin neden olduğunu tanımladı.

  • 1938 Amerikalı cerrah Robert E. Gross ilk kalp ameliyatını yaptı.

  • 1952 F. John Lewis ilk açık kalp ameliyatını başarıyla gerçekleştirdi.

  • 1961 Amerikalı kardiyolog J.R.Jude durmuş bir kalbi yeniden çalıştıran ilk kardiyak masajı gerçekleştiren ekibi yönetti.

  • 1967 Güney Afrikalı cerrah Christiaan Barnard ilk tam kalp naklini gerçekleştirdi.

  • 1982 Amerikalı cerrah Willem DeVries ilk yapay kalbi bir hastaya taktı.

  • Radikal İki 07-03-2004
    289
    dahafazlası
    YORUMLAR
    Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.