Mahmure

Magazin

Magazin Gündemi

Amerikan rüyası çok çabuk bitti

Amerikan rüyası çok çabuk bitti

Amerikan Konsolosluğu taşınınca İstinye'nin gecekondularla çevrili Kaplıcalar Mevkii'nde evler işyerine çevrildi, kiralar fırladı, Dunkin Donuts bile açıldı. Ama sonuç, hüsran oldu...

İstinye'nin gecekondu bölgesi Kaplıcalar mevkii, ABD İstanbul Başkonsolosluğunun taşınmasından sonra çok değişti. Konsoloslukla birlikte Amerikan girişimciliği de bu gecekondu mahallesine geldi. Giriş katlardaki daireler apar topar boşaltıldı, yerlerine dükkânlar açıldı. Eskiden mahalle bakkalı bile olmayan bölgede, gecekonduların arasında şimdi ünlü Amerikan kahve ve çörek şirketi Dunkin Donuts'ın bir şubesi var.

2001 yılının ocak ayında, İstinye sırtlarında devasa bir yapı yükselmeye başlarken Kaplıcalar mahallesi de 'şok' bir haberle sarsılıyordu. Genellikle Rize ve Kastamonuluların oturduğu sıvasız, derme çatma gecekonduların bulunduğu mahalleye fırsatlar ülkesi ABD'nin İstanbul Konsolosluğu geliyordu. Evlerinin çok yüksek bedellerle Amerikalılar tarafından satın alınacağı gibi iyimser dedikoduların yanı sıra evlerin tamamının yıkılıp sokağa atılacakları gibi karamsar yaklaşımlar da kulaktan kulağa yayılıyordu.

Pakistan lezzetleri
Bu sırada mahalle kahvehanesine büyük haber ulaştı. Bir işletmeci, Lale Sokak'ta giriş kattaki bir evin 20 metrekaresini 125 milyon liraya kiralamıştı. Oysa aynı sokaktaki iki oda bir salon evlerin kirası bile 100 milyon liraydı. Bunu duyan Lale Sokak'taki apartman sahipleri, iki ay içinde giriş katları dükkâna çevirdi.

İşçi emeklisi Mehmet Çetin de hemen harekete geçenlerden. Ailecek oturdukları apartmanın giriş katındaki odada yaşayan kiracısını derhal evden çıkardı. Amerika'dan müşterisi gelecekti: Dunkin Donuts. Mehmet Çetin, 'Amerikalı yatırım yapıyorsa bir bildiği vardır' düşüncesiyle kömürlüğünü de dükkâna çevirdi ve bir kafetarya açtı. Artık Çetin sülalesinin sohbetleri zengin olduktan sonra neler yapacakları ile ilgiliydi.

Çetin apartmanın komşusu İbrahim Gram'ın giriş katını boşaltması biraz daha zor oldu. Çünkü oğlunu evinden çıkarması gerekiyordu. Ama oğlu ikna oldu, duvarları yıktı, iki daireyi birleştirip Pakistanlı girişimciye kiraladı. Lüks Pakistan lokantası, mahallenin meraklı bakışları altında tamamlandı. Gecekondu mahallesi, Etiler'e mi dönüşüyordu?

İbrahim Gram yakınında evi olan akrabalarını da dükkân açmaya ikna etti. Müşteri, konsolosluğun inşaatının tamamlanmasına daha yedi ay varken kapılarını çaldı. Beyoğlu'ndaki Amerikan Konsolosluğu'nun karşısında hizmet veren Hitit Vize Danışmanlık Bürosu'nun sahipleri, konsoloslukla beraber buraya taşınmaya karar vermişti. Vize danışmanlık hizmetlerinin yanına kafeterya, büfe, tekel bayi, fotokopi, fotoğraf stüdyosu hizmetlerini de eklediler ve heyecanla beklemeye başladılar. Ancak onlardan çok daha önce işini garantiye alan biri vardı. Aynı aileden olan ama küserek onlara rakip olan Turgay Akdemir, konsolosluğun açılmasından bir yıl önce bir evin 20 metrekaresini kiralamış, ayrıca aynı sokakta bir de kafetarya açmıştı.

Nihayet haziran ayında konsolosluk açıldı. Büyük hayallerle kurulan işletmelerin gerçekle yüzleşmesi için üç ay yetti. Toplam 93 dönümlük alana 83 milyon dolar harcanarak inşa edilen 'kale', dışarıdaki esnafa iş taşırmayacak kadar büyüktü. Vize almak için gelenler, kuyruk oluşturmadan doğrudan 'kalenin' içine giriyordu. Personeli de içerideki kafeteryalarda vakit geçiriyordu. Kaplıcalar'dan ilk kaçan Pakistanlı lokanta işletmecisi oldu. Sadece birkaç gün Pakistan yemekleri satabilen işletmeci kayboldu. İbrahim Gram da Pakistanlı kiracısını arıyor, ama hiç iz yok.

Kuyruk yok ki...
Konsoloslukla birlikte Beyoğlu'ndan İstinye'ye gelen esnaf, eski günlerini özlüyor. 'Hitit 2 ABD Vize Danışmanlık Bürosu'nun sahiplerinden Yavuz Akdemir, "Konsolosluk, vize için gelenleri randevuyla çağırıyor, sonuçları da postalıyor. İşlerimiz, beklentimizin çok altında kaldı" diyor. Bir yıl boyunca inşaatı izleyerek hayal kuran Akdemir Vize Danışmanlık Bürosu'nun sahibi Turgay Akdemir ise zamanla işlerinin düzeleceğini düşünüyor. Ancak açtığı kafeteryayı iş yapmadığı için iki ay çalıştırdıktan sonra kapatmak zorunda kalmış.

Çetin Kafeterya nispeten iyi durumda. Müşterileri vize için konsolosluğa gelenlerin dışarda bekleyen yakınları. Amerikan girişimciliği ruhuna işlemiş. Duvarları yıkarak dükkânı biraz daha genişletmeyi planlıyor. Kafeteryada duran kızı Filiz de İngilizce öğrenmekte kararlı. Dunkin Donuts'sa mahalleden bir gence iş sahası. İşletmenin tek personeli, Mehmet Satıroğlu, "Mahallede konsolosluk sayesinde iş bulan ilk kişiyim" diyor. Hasgül ailesinin yadığıysa tam bir trajedi. Evini dükkâna çevirmek için balyozla çalışırken çöken duvarın altında kalan 35 yaşındaki Murat Hasgül öldü, ardında eşiyle dört ve sekiz yaşlarında iki çocuk bırakarak.

Mahalle halkından Hakan Akpullu, artık yolların bakımlı, mahallenin de güvenli olmasından memnun. Ama Amerikalı personelin halk arasına karışmamasından, onlarla hiç komşuluk yapmamasından yakınıyor. Ayrıca dünyanın en zengin ülkesinin konsolosluğunun komşusu olan gecekondularda hala işsizlik ve yoksulluk hüküm sürüyor. Sarıyer Belediye Başkanı Sedat Özsoy ise konsoloslukla bölgede kiraların iki kat arttığını belirtiyor.
(Radikal)
489
dahafazlası
YORUMLAR
Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.